{"id":244,"date":"2019-10-30T12:00:00","date_gmt":"2019-10-30T11:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.revolucionpermanente.com\/turk\/?p=244"},"modified":"2021-02-05T16:10:48","modified_gmt":"2021-02-05T15:10:48","slug":"sili-pinera-defol-talepler-karsilanana-dek-genel-grev-isci-hukumeti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.revolucionpermanente.com\/turk\/2019\/10\/30\/sili-pinera-defol-talepler-karsilanana-dek-genel-grev-isci-hukumeti\/","title":{"rendered":"\u015eili : Pi\u00f1era defol! Talepler kar\u015f\u0131lanana dek genel grev ! \u0130\u015f\u00e7i h\u00fckumeti!"},"content":{"rendered":"
\nHaiti, L\u00fcbnan, Irak ve Ekvator\u2019da hayat pahal\u0131l\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 emek\u00e7iler ve gen\u00e7ler taraf\u0131ndan yap\u0131lan kitlesel g\u00f6sterilerden sonra ayn\u0131 \u015fey \u015eili\u2019de de meydana gelmi\u015ftir.<\/p>\n

Ge\u00e7ti\u011fimiz 7 ekim tarihinde, aral\u0131k 2017\u2019de se\u00e7ilmi\u015f olan kapitalist ve Renovaci\u00f3n Nacional (RN) partisinin lideri Sebasti\u00e1n Pi\u00f1era\u2019n\u0131n h\u00fckumeti, ba\u015fkent Santiago\u2019da toplu ta\u015f\u0131ma (metro, otob\u00fcs, tren) biletlerinin 800 pesodan 830 pesoya (%3,75) zamlanmas\u0131na karar vermi\u015ftir. Kanl\u0131 bir kar\u015f\u0131 devrim ve uzun bir asker\u00ee diktat\u00f6rl\u00fck (1973 ila 1990) ya\u015fam\u0131\u015f olan bu \u00fclkede bahsi ge\u00e7en zam barda\u011f\u0131 ta\u015f\u0131ran damla olmu\u015ftur \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00fcnl\u00fck hayat \u00fcr\u00fcnlerinin fiyat\u0131 Avrupa\u2019daki fiyatlarla neredeyse ayn\u0131d\u0131r. Fakat proleterlerin gelirleri i\u00e7in bu ge\u00e7erli olmaktan uzakt\u0131r: asgari maa\u015f 270000 peso (yani 400 avro ya da 2550 lira), ortanca maa\u015f ise 500000 pesodur (yani 750 avro veya 4765 lirad\u0131r).
\n
\nAyr\u0131ca, s\u0131n\u0131f i\u015fbirli\u011fi h\u00fckumetleri (2006\u2019dan 2010 senesine dek Sosyalist Parti PSC, 2014 senesinden 2018 senesine dek PSC ile \u015eili Kom\u00fcnist Partisi PCC h\u00fckumetleri) taraf\u0131ndan dokunulmam\u0131\u015f olan general Pinochet\u2019nin miras\u0131, do\u011frudan maa\u015flar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc k\u0131smen telafi edebilecek kamu hizmetlerinin mevcut olmay\u0131\u015f\u0131d\u0131r. Her \u015fey \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015ftir: e\u011fitim ve sa\u011fl\u0131k hizmetleri, emeklilik\u2026 hatta hapishaneler bile. \u0130\u015fsizlik g\u00f6reli olarak d\u00fc\u015f\u00fck olsa da, sosyal e\u015fitsizlikler \u00e7ok b\u00fcy\u00fckt\u00fcr ve 18 milyon \u015eili vatanda\u015f\u0131ndan 11 milyonu hayatlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in bor\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\u0130lk saflarda orduyla ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal ilan\u0131<\/h3>\n

Zamm\u0131 takip eden g\u00fcnlerde, Santiago kentindeki lise ve \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri, biletsiz seyahat m\u00fccadelesi ba\u015flatm\u0131\u015f ve zamm\u0131n iptalini dayatmak i\u00e7in metro istasyonlar\u0131n\u0131 i\u015fgal etmi\u015f ve herkes i\u00e7in bedava ula\u015f\u0131m sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. H\u00fckumet buna ordu ve polisi g\u00f6ndererek, istasyonlar\u0131 zorla bo\u015faltmayla ve \u015fiddetli bask\u0131yla cevap vermi\u015ftir. 17 ekim tarihinde, birle\u015fik emek\u00e7i konfederasyonuna (CUT) ba\u011fl\u0131 metro emek\u00e7ileri sendikas\u0131 polisin metrodaki varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u0131nam\u0131\u015f ve sosyal \u00fccret talebinde bulunmu\u015ftur. 18 ekim tarihinde sosyal a\u011flarda g\u00f6steri \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f ve Santiago\u2019da binlerce ki\u015fi metro istasyonlar\u0131 \u00f6n\u00fcnde g\u00f6sterilerde bulunmu\u015ftur. Bu esnada l\u00fcmpenler s\u00fcpermarketleri ya\u011fmalam\u0131\u015f ve anar\u015fist bir az\u0131nl\u0131k kamu otob\u00fcsleriyle metro istasyonlar\u0131n\u0131 ate\u015fe vermi\u015ftir.<\/p>\n

19 ekim tarihinde ba\u015fkan Pi\u00f1era zamm\u0131 iptal etme karar\u0131 alm\u0131\u015f ancak diktat\u00f6rl\u00fckten kalan bir kanuna dayanarak \u00fclkenin 3 b\u00fcy\u00fck kentinde (Concepci\u00f3n, Valparaiso, Santiago) ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal ilan etmi\u015ftir. 10000\u2019i a\u015fk\u0131n asker kentlerde devriye gezmekte, kimlik kontrol\u00fc yapmakta ve ak\u015fam\u00fcst\u00fc ba\u015fkent ve banliy\u00f6s\u00fcnde soka\u011fa \u00e7\u0131kma yasa\u011f\u0131n\u0131 uygulatmaktad\u0131r. Kitleler \u201cDefol Pi\u00f1era, askerler de defolsun!\u201d sloganlar\u0131yla sokaklara \u00e7\u0131km\u0131\u015f, on binlerce g\u00f6sterici t\u00fcm \u00fclkede tencereleriyle g\u00fcr\u00fclt\u00fc yapm\u0131\u015ft\u0131r. En kararl\u0131lar\u0131 kamu binalar\u0131na sald\u0131r\u0131rken, baz\u0131lar\u0131 da hipermarketleri ya\u011fmalam\u0131\u015ft\u0131r. Ordu, y\u00fczlerce ki\u015fiyi g\u00f6zalt\u0131na alm\u0131\u015f (Pinochet zaman\u0131ndaki gibi kay\u0131plar, tecav\u00fczler ve i\u015fkence vakalar\u0131 bildirilmi\u015ftir), ate\u015f a\u00e7arak onlarca ki\u015fiyi yaralam\u0131\u015f ve birka\u00e7 ki\u015fiyi de \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

20 ekim tarihinde Pi\u00f1era, \u201cKuvvetli bir d\u00fc\u015fmana kar\u015f\u0131 sava\u015fmaktay\u0131z<\/em>\u201d diyerek askeri mekanizman\u0131n devam\u0131n\u0131 hakl\u0131 \u00e7\u0131karmaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn geri d\u00f6nmesini reddeden kitleleri hi\u00e7bir \u015fey durduramam\u0131\u015ft\u0131r. Ertesi g\u00fcn, Pi\u00f1era muhalefet partilerini toplam\u0131\u015f ve t\u00fcm burjuva partilerin (RN, UDI, PDC, PRSD, PPD) deste\u011fini alm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015f\u00e7i burjuva partiler PSC, PCC) ile k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva koalisyon Frente amplio (FA) ola\u011fan\u00fcst\u00fc hal devam etti\u011fi s\u00fcrece bu toplant\u0131ya kat\u0131lmay\u0131 reddetmi\u015flerdir, fakat kitlelerin ba\u015fkan\u0131n g\u00f6revden ayr\u0131lmas\u0131 talebini dile getirmemi\u015flerdir.<\/p>\n

21 ekim tarihinde Valpraiso liman emek\u00e7ileri sendikas\u0131n\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131yla yap\u0131lan destek grevine sekt\u00f6r\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n %95\u2019i i\u015ftirak etmi\u015ftir. Ayn\u0131 g\u00fcn, \u0130ngiliz-Avrustralyal\u0131 BHP\u2019nin sahip oldu\u011fu d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck bak\u0131r madeninde sendikan\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 \u00fczerine i\u015f b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu 3000 maden i\u015f\u00e7isi 2017 senesinin sonunda maa\u015flar\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in 6 hafta grev yapm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n

22 ekim tarihinde ba\u015fkan, \u00f6z\u00fcr dileyerek geri ad\u0131m at\u0131yormu\u015f gibi yapm\u0131\u015f ancak ola\u011fan\u00fcst\u00fc hali devam ettirmi\u015ftir. Milyonlarca emek\u00e7iyi sakinle\u015ftirmek i\u00e7in asgari emekli maa\u015f\u0131na ve asgari maa\u015fa %20 zam yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131, %9\u2019luk elektrik zamm\u0131n\u0131n dondurulaca\u011f\u0131n\u0131, ila\u00e7lar\u0131n fiyatlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclece\u011fini, milletvekillerinin (asgari maa\u015f\u0131n 32 kat\u0131 olan) maa\u015flar\u0131n\u0131n azalt\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 ve en zenginlerin vergilerinin artt\u0131r\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. Zamma kar\u015f\u0131 spontane g\u00f6steriler ile \u00f6\u011frenciler, i\u015f\u00e7iler ve fakir mahallelerin sakinlerinin birle\u015fmesi tehdidi tavizleri s\u00f6k\u00fcp alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Etkinlik g\u00fcnleri supab\u0131 ve Kurucu Meclis sapt\u0131rmas\u0131<\/h3>\n

Ayn\u0131 g\u00fcn Mesa de Unidad Social yani CUT\u2019nin PCC b\u00fcrokrasisi taraf\u0131ndan kurulmu\u015f sendika ve dernekler koalisyonu, PCC ve FA\u2019n\u0131n da deste\u011fiyle grev \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunmu\u015ftur. Ancak bu grevi 48 saatle s\u0131n\u0131rl\u0131 tutmu\u015f ve sadece Kurucu Meclis perspektifini a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

\u015eili toplumu i\u00e7in g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn haks\u0131z ve a\u015f\u0131r\u0131 neoliberal modeline son verecek yeni bir mill\u00ee geli\u015fme modeline yolu a\u00e7acak yap\u0131sal bir \u00e7er\u00e7eveyi kat\u0131l\u0131mc\u0131 bir \u015fekilde in\u015fa etmesi i\u00e7in Mill\u00ee Kurucu Meclis\u2019e do\u011fru ilerlemeyi \u00f6neriyoruz. Nihayetinde, ba\u015fkan Pi\u00f1era\u2019n\u0131n \u015eili halk\u0131na kar\u015f\u0131 \u201csava\u015fta oldu\u011funa\u201d dair kaba ifadelerini reddediyoruz. \u00dclkede cidi bir \u00e7at\u0131\u015fma \u00e7\u0131karan bir ki\u015fi \u015eili\u2019nin ba\u015fkan\u0131 olmay\u0131 hakketmemektedir, dolay\u0131s\u0131yla istifas\u0131n\u0131 talep ediyoruz. (CUT, 22 ekim)<\/quote>
\nKurucu Meclis bir sapt\u0131rmad\u0131r, siyas\u00ee partileri tan\u0131yan ve zaten gelen se\u00e7imleri kabul etmi\u015f bir \u00fclkede su kat\u0131lmam\u0131\u015f burjuva bir \u00e7\u00f6z\u00fcmd\u00fcr. Halk\u0131 silahs\u0131zland\u0131rm\u0131\u015f olan ve 1973 senesinde Allende\u2019nin halk cephesi h\u00fckumetine general Pinochet\u2019nin dahil edilmesine alk\u0131\u015f tutmu\u015f olan Stalincili\u011fin miras\u00e7\u0131lar\u0131 burjuva devlet ile \u015eili kapitalizmini korumaktad\u0131rlar. Bu maksatla grevi s\u0131n\u0131rlamak ve proletarya ile gen\u00e7li\u011fi kurumlar\u0131n yeniden te\u015fkilatlanmas\u0131na do\u011fru y\u00f6nlendirmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131rlar, b\u00f6ylece genelkurmay ve polise dokunulmayaca\u011f\u0131n\u0131 ummaktad\u0131rlar. Onlar\u0131n merkezci muavinleri de (PTR-FTCI, MA-LIS, MST-UIT\u2026) burjuvazi i\u00e7in \u201ch\u00fcr ve egemen Kurucu Meclis\u201d s\u00f6zleri ile k\u0131z\u0131la boyad\u0131klar\u0131 bu \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc savunmaktad\u0131rlar.<\/p>\n

Greve kat\u0131l\u0131m \u00e7ok y\u00fcksek olmu\u015ftur. 23 ekim tarihinde \u00fclkede bir milyondan fazla ki\u015fi g\u00f6sterilere i\u015ftirak etmi\u015ftir. Sendikal y\u00f6netim, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ile gen\u00e7lik hareketinin \u00f6z \u00f6rg\u00fctlenmesine mani olmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r. Hi\u00e7bir \u00f6z m\u00fcdafaa \u015fekli kurulmam\u0131\u015ft\u0131r. MUS\u2019nin manevralar\u0131na tamamlay\u0131c\u0131 olarak, iki reformist parti makam\u0131nda kalacak olan ba\u015fkan ve MUS vas\u0131tas\u0131yla sendikal b\u00fcrokrasi aras\u0131nda \u201csosyal diyalog\u201d \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Me\u015fru ve demokratik diyalo\u011fun tek alan\u0131, Sosyal Birlik Koalisyonunu e\u015fit bir temel \u00fczerinde kabul eden aland\u0131r. H\u00fckumet, dayatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 d\u0131\u015flamaya son vermelidir. (PCC, 23 ekim)<\/quote><\/p>\n

Hakiki diyalo\u011fun ger\u00e7ekle\u015fmesi gerekmektedir [\u2026] \u00f6nerilerimizi h\u00fckumete g\u00f6ndermek i\u00e7in arabuluculuklara g\u00fcveniyoruz (PSC, 24 ekim)<\/quote>
\nKatil h\u00fckumetle sosyal diyalog \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yaparken, PCC ve FA milletvekilleri 23 Ekim’de “anayasal su\u00e7lama” ba\u015flatm\u0131\u015flard\u0131r. Bu, (toplanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan) Parlamento\u2019nun ekseriyetinin kabul etmesi gereken bir azil s\u00fcrecidir. B\u00f6ylece parlamentodaki enayiler 2017 senesinde se\u00e7ilmesinden beri kitleleri Pi\u00f1era\u2019y\u0131 destekleyen Mill\u00ee Meclis\u2019e bel ba\u011flayarak kitleleri yan\u0131lsamaya s\u00fcr\u00fcklemeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131rlar.<\/p>\n

Fakat kitleler, g\u00fcncel h\u00fckumeti iktidarda tutmaya y\u00f6nelik bu \u00e7a\u011fr\u0131lara kulak asmam\u0131\u015flard\u0131r. 25 ekim tarihinde Santiago\u2019da bir milyonu a\u015fk\u0131n, di\u011fer kentlerde ise y\u00fcz binlerce g\u00f6sterici ola\u011fan\u00fcst\u00fc halin ve bask\u0131n\u0131n sonunu talep etmi\u015flerdir.<\/p>\n

26 ekim tarihinde, keskin sosyal ve politik krize kar\u015f\u0131, ba\u015fkan h\u00fckumetinde bakanlar\u0131n \u00fc\u00e7te birini yenileme karar\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r, bilhassa bask\u0131dan mesul g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7i\u015fleri bakan\u0131 da buna dahil olmu\u015ftur. Soka\u011fa \u00e7\u0131kma yasa\u011f\u0131n\u0131 kald\u0131rm\u0131\u015f, ama ola\u011fan\u00fcst\u00fc hali ve 20000 askerin seferberli\u011fini devam ettirmi\u015ftir.<\/p>\n

27 ekim tarihinde, Pi\u00f1era ola\u011fan\u00fcst\u00fc halin kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 kapsayan kararnameleri imzalam\u0131\u015ft\u0131r. Ulusal \u0130nsan Haklar\u0131 Kurumu\u2019na (INDH) g\u00f6re bilan\u00e7o, 20 \u00f6l\u00fc, 3712 g\u00f6zalt\u0131, 600\u2019\u00fc ate\u015fli silahlardan olmak \u00fczere 1100 yaral\u0131 ve 120 g\u00f6z yaras\u0131 \u015feklindedir. INDH g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ordu ve polise kar\u015f\u0131 94\u2019\u00fc i\u015fkence, 5\u2019i adam \u00f6ld\u00fcrme ve 14\u2019\u00fc cinsel sald\u0131r\u0131 sebebiyle olmak \u00fczere, 120 davay\u0131 desteklemektedir.<\/p>\n

\u00d6z m\u00fcdafaa, komiteler kurulsun, i\u015f\u00e7i h\u00fckumeti!<\/h3>\n

Ordu ve polisin \u015fiddetine ra\u011fmen \u201creformist\u201d partiler ile sendikalar\u0131n y\u00f6neticileri savunma ama\u00e7l\u0131 herhangi bir \u00f6z m\u00fcdafaa \u00f6rg\u00fctlenmesini ve halk milislerini reddetmektedirler. Bu y\u00f6neticilerin ekseriyeti her t\u00fcrl\u00fc \u015fiddeti reddetmekte ve b\u00f6ylece g\u00f6stericilerin kolluk kuvvetleri kadar su\u00e7lu olduklar\u0131n\u0131 ima etmektedirler. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde, milyarder ba\u015fkan, parlamentodaki \u00e7o\u011funlu\u011fu, ordusu ve polisi ile h\u00e2l\u00e2 makam\u0131ndad\u0131r. Onun en iyi muhaf\u0131z\u0131, i\u015f\u00e7i hareketinin g\u00fcncel y\u00f6neticilerinin s\u0131n\u0131f i\u015fbirli\u011fidir.<\/p>\n

28 ekim tarihinde Mesa Unidad Social, 30 ekim i\u00e7in 24 saatlik yeni bir etkinlik g\u00fcn\u00fc \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunmu\u015ftur. Bu \u00e7a\u011fr\u0131, Pi\u00f1era\u2019n\u0131n g\u00f6revden ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 talep etmemekte, hele hele polis ile meslek\u00ee ordunun la\u011fvedilmesi mevzusuna hi\u00e7 dokunmamaktad\u0131r.<\/p>\n

Yeni bir sosyal pakttan bahsetmek, herkes taraf\u0131ndan, m\u00fcmk\u00fcn olan en geni\u015f kat\u0131l\u0131ml\u0131 dikkate alarak yeni bir Anayasa in\u015fa etmek demektir. Ve her birimizin kendisini \u00e7a\u011fr\u0131lm\u0131\u015f hissetmesi i\u00e7in yegane mekanizma Kurucu Meclis\u2019tir. (MUS, 28 ekim)<\/quote>
\n29 ekim tarihinde, PCC iktidardan aral\u0131k ay\u0131nda \u201cyeni bir Anayasa\u201d i\u00e7in bir referandum tertip etmesini istemi\u015ftir. 30 ekim tarihinde, PS ve (FA mensubu) k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva RD partisi yeni i\u00e7i\u015fleri bakan\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015fmeyi kabul etmi\u015flerdir.<\/p>\n

\u0130hanet politikas\u0131na kar\u015f\u0131 emek\u00e7iler ve gen\u00e7li\u011fin ihtilalci bir i\u015f\u00e7i partisine ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Bu parti sadece kapitalist s\u0131n\u0131f ve devletiyle ba\u011flar\u0131 koparmay\u0131 i\u00e7eren bir programdan, iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmeye y\u00f6nelik ge\u00e7i\u015f taleplerinden yola \u00e7\u0131karak in\u015fa edilebilir.<\/p>\n